Avaita pämenü

Pakistan (urdu-kelel: پاکِستان Pakistan «puthiden ma», anglijan kelel: Pakistan), vai Pakistanan Islamine Tazovaldkund (urdu: اسلامی جمہوریہ پاکِستان Islami Džumhurije Pakistan, angl.: Islamic Republic of Pakistan) om valdkund Azijan suves. Päine federacijan lidn om Islamabad.

Pakistanan Islamine Tazovaldkund
اسلامی جمہوریہ پاکِستان (urdu)
(Islami Džumhurije Pakistan)
Islamic Republic of Pakistan (angl.)
 Flag
Flag of Pakistan.svg
 Valdkundznam
State emblem of Pakistan.svg
Pälidn Islamabad
Eläjiden lugu (2018) 207 862 518[1] ristitud
Pind 796 095 km²
Pakistanan Islamine Tazovaldkund اسلامی جمہوریہ پاکِستان (urdu) (Islami Džumhurije Pakistan) Islamic Republic of Pakistan (angl.)
Kel' urdu, anglijan
Valdkundan pämez' Arif Alvi
Päministr Imran Han
Religii islam
Valüt pakistanan rupii (PKR)
Internet-domen .pk
Telefonkod +92
Aigvö UTC+5[2]

Pakistan om mail'man kudenz' valdkund ičeze ristitišton lugun mödhe da kahtenz' valdkund islamanuskojiden lugun mödhe (Indonezijan jäl'ghe).

Südäiolend

IstoriiRedaktiruida

Vn 1947 14. päiväl elokud Pakistan sai ripmatomut Britanižen Indijan jagon jäl'ghe. Vl 1971 Päivnouzmaine Pakistan sai ripmatomut Bangladeš-nimenke.

Vll 1958, 1977 i 1999 sodakukerdused tegisoiš valdkundas. Vn 1998 semendkuspäi ičeze südäitukuine azegišt varadase Pakistanas ezmäižen kodvpoukahtusen jäl'ghe.

Valdkundan Konstitucii (urdu: آئین‬ āin(e), angl.: Constitution) om koumanz' lugul i om vahvištadud vn 1973 elokus, se om väges möhembaižidenke vajehtusidenke.

Geografijan andmusedRedaktiruida

 
Pakistanan topografine kart.

Pakistan om mavaldkundröunoiš Irananke suvipäivlaskmas (röunan piduz — 909 km), Afganistananke lodehes (2430 km), Kitainke homendezbokas (523 km) da Indijanke päivnouzmas (2912 km). Ühthine röunoiden piduz om 6774 km. Pakistanan randad lainištab Arabijan meri suves. Mererandan piduz om 1046 km.

Om mägid valdkundan päivlaskmas da pohjoižes. Kaikiš korktemb čokkoim om mail'man kahtenz' korktusen mödhe Čogori-mägenpä Karakorumas, 8611 m meren pindan päl.

Pakistanan päjogi om Ind, ani kaik järedad lidnad sijadasoiš sen alangištos.

Londuseližed pävarad oma väghine mahuz, londuseline gaz, raudkivend, vas'k, keitandsol, mouckivi, toižed varad — kivivoi, hil'.

Politine sistemRedaktiruida

 
Parlamentan pert' Islamabadas.

Ohjandusen form om federacii da prezidentiž-parlamentine tazovaldkund. Oficialine valdkundan pämez' om prezident (urdu: صدر مملکت پاکستان‬‎ Ṣadr-e Mumlikat-e Pākistān, angl.: President of Pakistan), parlament valičeb hänen kandidaturad, hän om ühteks parlamentan ühtnijoišpäi. Prezidentan valdatusiden strok om viž vot, om oiktusenke valitas tošti. Päministr om valdkundan pämez' todesižikš.[3]

Federaline parlament om kaks'kodine (urdu: مجلس شوریٰ پاکستان‬‎ Madžlis-e-Šūrā Pākistān, angl.: Parliament of Pakistan). Senat (angl.: Senate) om üläkodi, se mülütab 100 ühtnijad. Valitas heid alakodin ühtnijoil da agjoiden suimil kudeks vodeks, sen ühtes udištadas mülükundan koumandest kaikuččes kahtes vodes. Alakodi om Nacionaline Assamblei (angl.: National Assembly), se mülütab 342 ristitud (rahvaz valičeb 272 niišpäi videks vodeks, 60 sijad andasoiš naižile, 10 sijad — religijan vähembusile).

Parlamentan ühtnijoiden järgenduseližed valičendad oliba vl 2018: üläkodin — 3. päiväl keväz'kud, alakodin (15. kucund) — 25. päiväl heinkud. Imran Han radab päministran vs 2018 elokun 18. päiväspäi. Arif Alvi om valitud da radab prezidentan vs 2018 sügüz'kun 9. päiväspäi.

Administrativiž-territorialine jagandRedaktiruida

   Kacu kirjutuz: Pakistanan administrativiž-territorialine jagand.

Administrativiž-territorialižikš Pakistan jagase 8 regionha: 4 agjad (vai provincijad), 1 federaližikš ohjatud Heimoiden territorii, 1 federaline pälidnaine territorii da kaks' Kašmiran territorijad (ned oma ridatadud Indijal). Ned alajagasoiš 132 ümbrikho, Heimoiden territorii — 6 agentushe da 7 röunregionha.

EläjadRedaktiruida

Vn 2017 valdkundan rahvahanlugemižen mödhe eläjiden lugu oli 207,774,520 ristitud, vl 2014 — 196,174,380 ristitud.

Pakistanan lidnad-millionerad (vl 2010[4], surembaspäi penembha): Karači, Lahor, Feisalabad, Ravalpindi, Multan, Gudžranval, Haidarabad, Pešavar.

IžanduzRedaktiruida

Vl 2012 Pakistanan päeksport oli tekstil'tegesed (läz koumed videndest), ris (kümnendez), kivivoi da sen produktad (6%); toine eksport — juvelirižed tegesed, mägisuksed, cement, hromkivendod, apel'sinad.

HomaičendadRedaktiruida

IrdkosketusedRedaktiruida