Dominik

valdkund ühtennimižel sarel Kariban meren päivnouzmpoles

Dominik (angl.: Dominica [dəˈmɪnɨkə], sijaline virkand [ˌdɒmɪˈniːkə]), täuz' oficialine nimituz — Dominikan Ühtnend (angl.: The Commonwealth of Dominica), om valdkund ühtennimižel sarel Kariban meren päivnouzmpoles. Sen pälidn da kaikiš suremb lidn om Rozo.

Dominikan Ühtnend
The Commonwealth of Dominica
 Flag
Flag of Dominica.svg
 Valdkundznam
Dominica-arms.PNG
Pälidn Rozo
Eläjiden lugu (2018) 74,027[1] ristitud
Pind 751 km²
Dominikan Ühtnend The Commonwealth of Dominica
Kel' anglijan
Valdkundan pämez' Čarl'z Savarin
Päministr Ruzvel't Skerrit
Religii hristanuskond
Valüt päivnouzmkariban dollar (XCD)
Internet-domen .dm
Telefonkod +1-767
Aigvö UTC−4

IstoriiRedaktiruida

Vn 1978 kül'mkun 3. päiväl Dominik tedištoiti ičeze ripmatomudes Sures Britanijaspäi. Valdkundan nügüdläine Konstitucii[2] tuli väghe sil-žo päiväl, se om väges möhembaižidenke vajehtusidenke.

Geografijan andmusedRedaktiruida

 
Dominikan geografine kart.

Valdkund om meriröunoiš Francijan merentagaižidenke sar'hižidenke departamentoidenke, ned oma Gvadelup lodehpoles i Martinik suvipäivnouzmpoles. Randanpird om 148 km.

Kaikiš korktemb čokkoim om Djabloten-vulkan, 1447 metrad kortte valdmeren pindan päl.

Londuseližed varad oma mec, gidroenergii, väghine mahuz.

Politine sistemRedaktiruida

Ohjandusen form om unitarine parlamentine tazovaldkund. Valdkundan pämez' om prezident (angl.: President of the Commonwealth of Dominica). Parlament valičeb händast videks vodeks, kahtenden strokun voimuz om olmas. Prezident paneb radsijha päministrad (Prime Minister), mugažo toižid ministrid päministran nevondan mödhe. Kaik ministrad oma sil-žo aigal parlamentan ühtnijad.

Parlament om üks'kodine. Se om Suiman Kodi (angl.: House of Assembly) 32 ühtnijanke: 21 heišpäi kaik rahvaz valičeb, 9 — prezident vai valitud ühtnijad pandas radsijha, 2 — eriližed radnikad. Valdatusiden strok om viž vot.

Vn 2019 6. päiväl tal'vkud Dominikan järgvaličendad oliba valdkundan parlamentha. Vn 2013 30. päiväl sügüz'kud parlament valiči nügüdläšt Čarl'z Savarin-prezidentad, hän radab kahtenden strokun jäl'geten. Ruzvel't Skerrit radab päministran vs 2004 vilukun 8. päiväspäi.

Administrativiž-territorialine jagandRedaktiruida

   Kacu kirjutuz: Dominikan administrativiž-territorialine jagand.

Dominik jagase kümneks administrativižeks tulendaks (angl.: parish).

EläjadRedaktiruida

Dominikas elädas dominikalaižed. Vl 2014 valdkundan eläjiden lugu oli 73 449 ristitud.

Eläjad augotižlibundan mödhe (2001): afrikalaižed — 86,6%, segoitadud rodul — 9,1%, indejalaižed — 2,9%, toižed rahvahad i rahvahuden ozutandata — 1,4%.

Uskondan mödhe (2001): riman katolikad — 61,4%, protestantad — 28,6%, rastafarilaižed — 1,3%, Jehovan tundištajad — 1,2%, toižed uskojad — 0,3%, religijatomad — 6,1%, märhapanendata — 1,1%.

Vl 2001 kaik oli 15 eländpunktad enamba mi 1 tuhad kaikenaigaiženke ristitištonke. Lidnalaižiden pala om 71,1% (2020).

IžanduzRedaktiruida

Vl 2009 Dominikan päeksport oli bananad (39%), muil (22%); toine eksport — kakao (4%), medicinižed instrumentad, raud, sobad, kived, elektromašiništ, laivad da venehed. Vl 2017 valdkundan päeksport oli laivad passažiroiden i jüguiden täht (32%), himižed substancijad (10%: pirdandmujud, void-essencijad, produktad hibusiden täht, specialižed zelläd), kakao (8%), tabak (7%), medicinižed instrumentad (5%); toine eksport — toine söm da jomad, raud da sen ühthesuladused, sobad, transmissijad, elektromašiništ, plastiktegesed.

Dominik om beneficiarii (sal'hensai) Kariban valdkundoiden röunmaksatomas torguindaspäi AÜV:oidenke.

HomaičendadRedaktiruida

  1. Dominikan ristitišton endustuz vn 2018 heinkus // Mail'man faktoiden kirj. — Cia.gov. (angl.)
  2. Dominikan Konstitucii Ühtnendan oficialižel dominica.gov.dm-portalal. (angl.)

IrdkosketusedRedaktiruida



Pohjoižamerikan valdkundad
Amerikan Ühtenzoittud Valdkundad (AÜV) | Antigua da Barbud | Bagaman Sared | Barbados | Beliz | Dominik | Dominikanine Tazovaldkund | Gonduras | Grenad | Gvatemal | Haiti | Jamaik | Kanad | Kostarik | Kuba | Meksik | Nikaragua | Panam | Sal'vador | Sent Kits da Nevis | Sent Lüsii | Sent Vinsent da Grenadinad | Trinidad da Tobago