Turku (mugažo suomen kelel, virktas [ˈturku]; roč.: Åbo [ˈoːbu]) om Suomenman lidn, Suvipäivlaskmaine Suomenma-provincijan pälidn. Se om valdkundan kudenz' lidn eläjiden lugun mödhe.

Turku (veps. i suom.)
Åbo (roč.)
 Lidnanznam
Turku.vaakuna.svg
 Flag
Flag of turku Finland-.svg
Valdkund Suomenma
Eläjiden lugu (2018-12-31) 191 664 ristitud
Pind 306,36 km²
Turku (veps. i suom.) Åbo (roč.)
Pämez' Minna Arve
(kül'mku 2 017—)
Telefonkod +358-(0)2
Aigvö tal'vel UTC+2 
kezal UTC+3


Lidnan rajonad vl 2012.

IstoriiRedaktiruida

Raudaigan (vl 500 e.m.e. — 1250) alangišt Auranjogen da Vähäjogen keskes oli tetabaks torguindtahoks. Nügüdläižen eländpunktan aluz om pandud 13. voz'sadal kuti katoline päjumalanpert'. Sai lidnan oiktusid 1290-nzil vozil. Vl 1318 Uz'lidnan sodaväged polttiba lidnad, no udessaudihe sidä teravas torgovanoil, sikš miše ladihe kožundaktad i sab oli torguida vaiše lidnan territorijal.

Turku šingotase äjil sarakoil, sidä kesken laivansauvomižel, zell'tegimel, cementtegimel, sömtegimištol, telekommunikacijan i diagnostikan ladimiden tehmižel.

Geografijan andmusedRedaktiruida

Lidn sijadase Auranjogen da Baltijan meren randoil. Matkad Turkun keskusespäi Hel'sinkin keskushesai om 150 km päivnouzmha orhal, 165 km avtotedme vai 188 km raudtedme.

Vl 2018 lidnan ühthine pind oli 306,36 km², sidä kesken kuivma 245,67 km², meri 57,24 km², sokaz ma oti 3,45 nellikkilometrad.

Turku jagase 87 valičemižümbrikho, ühtetas niid 9 administrativižhe lidnanlaptha.

EläjadRedaktiruida

Vl 1990 eläjiden lugu oli 159 180 ristitud. Kaikiš suremb ristitišt om nügüd'.

Suomen kel' om mamankeleks 84,0% täht lidnalaižišpäi, ročin kel' — 5,4%, toižed keled — 10,6% (vn 2016 andmused).

Edeline lidnan pämez' oli Aleksi Randell vll 2010−2017.

TransportRedaktiruida

Avtobusad oma kundaližeks transportaks. Meriport da koume raudtestancijad sijadasoiš lidnas. Port om valdkundan üks'jäine vastmaha raudteehtatint, ühtenzoitase ehtatimil Stokhol'manke.

IrdkosketusedRedaktiruida



Suomenman agjad da niiden administrativižed keskused
Ahvenanma1 (Mariehamn) | Kainu (Kajani) | Kanta Häme (Hämenlidn) | Keskpohjanma (Kokkol) | Kesksuomenma (Jüväskülä) | Kümenlakso (Kouvol) | Laplandii (Rovanem') | Pirkanma (Tampereh) | Pohjanma (Vas) | Pohjoižkarjal (Jogensu) | Pohjoižpohjanma (Oulu) | Pohjoižsavo (Kuopio) | Päijät Häme (Laht) | Sadakund (Pori) | Suvikarjal (Lapenrand) | Suvipohjanma (Seinjogi) | Suvipäivlaskmaine Suomenma (Turku) | Suvisavo (Mikoi) | Udenma (Hel'sinki)
1 Avtonomine agj.