Avaita pämenü


Sizran' (ven.: Сызрань) om Venäman lidn da lidnümbrik Samaran agjan päivlaskmas. Se om agjan koumanz' surtte lidn, järed raudtesol'm, om Sizranin rajonan administrativižeks keskuseks mugažo (ei mülü rajonha).

Sizran'
Сызрань
 Lidnanznam
Syzran coa.png
 Flag
Syzran flag.png
Valdkund Venäma
Eläjiden lugu (2017) 173 260 ristitud
Pind 117 km²
Sizran' Сызрань
Pämez' Nikolai Lädin
(kül'mku 2 013—)
Telefonkod +7-8 464-xxx-xxx
Avtokod 63, 163
Aigvö UTC+4 (MSK+1)

IstoriiRedaktiruida

Eländpunktan aluz om pandud vl 1683 Suren Petran käskön mödhe kuti Sizran-lidnuz (möhemba Sizranin kreml') kaičemha Venäman päivnouzmašt röunad. Nimitihe jogen mödhe (nüg. Sizrank-jogi, ven.: Сызранка, Volgan oiged ližajogi). Lidnuz sai lidnan statusad vl 1796.

Luja lämoipalo oli tehnus lidnas vl 1906, pölištui enamba tuhad ristituid.

1920-nzil vozil Sizran' putui NSTÜ:n kahtele sijale kivivoin samiženke, Bakun jäl'ghe.

Geografijan andmusedRedaktiruida

Lidn sijadase Volgan oiktal randal (Saratovan vezivaradim), 50 m valdmeren pindan päl keskmäižel korktusel. Matkad Samarhasai om 137 km päivnouzmha ülüižele, 191 km avtotedme. Lähembaine Oktäbr'sk-lidn vedase pidust' vezivaradimen randad ani päivnouzmha Sizranilpäi.

Kaks' žilod da külä mülüdas lidnümbrikho Sizranin ližaks, niiden ühthine ristitišt om 808 eläjad (2010). Lidnümbrikon pind om 136,06 km².

Lidnümbrikon londuseližed varad oma palab šoidkivi, fosforitad, lete, čurukivi, reskvezi.

EläjadRedaktiruida

Vl 1913 lidnan eläjiden lugu oli 43 600 ristituid. Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 178 750 ristituid. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 188 107 ristitud vl 2002.

Rahvahad (enamba 0,5% vl 2010): venälaižed — 84,0%, totarlaižed — 5,0%, ukrainalaižed — 1,0%, armenijalaižed — 0,9%, mordvinalaižed — 0,8%, čuvašalaižed — 0,6%, toižed rahvahad — 1,9%, rahvahuden ozutandata — 5,8%.

Ortodoksižen hristanuskondan kaks' päjumalanpertid (Hristan Raštvoiden i Kazanin), Voznesen'jen mez'jumalankodi i Ilija-endustajan jumalanpert' oma lidnas. Mugažo Azan-pühäpert' om islamanuskojiden täht.

IžanduzRedaktiruida

Lidnan tegimišton päsarakod oma kivivoin ümbriradmine, energetik- i transportmašiništon tehmine, peniden jüguavtoiden i avtodetaliden pästand, sauvond, sömtegimed.

Viž specialižen keskopendusen aluzkundad (mehaniž-tehnologine tehnikum i 4 kolledžad) oma lidnas. Mugažo om üläopendusen aluzkundoiden viž filialad: 3 Samaran i 1 Tol'jattin universitetad, üläškol lendajiden täht (Voronežan akademijan filial).

TransportRedaktiruida

Avtobusad da taksid oma kundaližeks transportaks lidnan südäimes. Jogilaivad (kezaaigan) i ezilidnelektrojonused üntenzoittas lidnad Samaranke.

Jonused ajadas lidnaspäi kudhe polehe raudteidme. Jogistancii i jogijüguport oma lidnan randal.

Tetabad sündnudedRedaktiruida

  • Ivan Demidov (sünd. 1963) — Venäman TV-vedai, TV-prodüser, kinorežissör i politikanmez'.
  • Sergei Grigorjev (1875−1953) — oli Venälaižen imperijan i Nevondkundaližen Ühtištusen prozan kirjutai lapsiden i norišton täht.
  • Aleksandr Peskov (sünd. 1965) — Nevondkundaližen Ühtištusen i Venäman teatran da kinon akt'or.

HomaičendadRedaktiruida


IrdkosketusedRedaktiruida